image

PeyamaKurd - İyi Parti’nin kazanmaya en çok yaklaştığı büyükşehir olan Balıkesir’de seçimin kaybedilmesinde HDP’nin kritik bir rol oynaması İyi Parti’nin Kürt yurttaşlar ve HDP konusunda yeni bir politika üretmesinin gerekliliğini gösteriyor.

31 Mart 2019 tarihinde gerçekleşen yerel seçimlerde İyi Parti Türkiye genelinde sadece 19 belediye başkanlığı kazanabilmişti. Bu sonuç birçok insan tarafından ‘’çok başarısız’’ bir netice olarak nitelendirilse de İyi Parti gibi iki yaşında bir parti için makul bir sonuç sayılabilir. Ancak öyle bölgeler var ki İyi Parti çok küçük farklarla seçimleri kaybetti.

Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve Manisa’nın Yunusemre ilçesi üzerinden yapılan analizler ile İyi Parti’nin HDP’ye karşı tutumunun sonucunda meydana gelen sonuçları ve bugünkü siyasal iklimde ne oluyor meselesini irdeleyelim.

İYİ Parti Kürtlerin desteğini alabilir mi?

2019 yerel seçimlerinde Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve Yunusemre ilçe belediye başkanlığı için CHP ve İyi Parti ittifak yapmış ve İyi Partili isimler aday olmuştu. Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve Yunusemre Belediyesi ise AK Parti tarafından kazanılmış, İyi Parti iki seçimi de kaybetmişti.

İyi Parti’nin bu iki seçimi kaybetmesinin özel bir sebebi var. Meral Akşener 2019 yerel seçimleri öncesinde Iğdır’da HDP’ye karşı Cumhur İttifakı’nı destekleyeceklerini açıklamış, ardından HDP ise batı bölgelerde İyi Parti’nin Millet İttifakı adına aday gösterdiği tüm ilçelerde aday çıkaracağını söylemişti. Bu gelişme Anadolu’nun birçok noktasında Millet İttifakı’nın İyi Parti çatısı altında seçime katıldığı bölgelerde HDP’nin aday çıkarmasıyla sonuçlandı.

Iğdır’da ise İyi Parti’nin MHP’yi desteklemesine rağmen HDP seçimi kazandı. Balıkesir, Manisa, Kayseri, Konya, Denizli, Sakarya ve Trabzon, Samsun ve Kocaeli’de Millet İttifakı İyi Parti’nin temsiliyetinde seçime katılmıştı. Trabzon ve Samsun hariç tüm büyükşehirlerde HDP, İyi Parti’ye karşı aday çıkardı. İlçeler bazında bakılırsa Kağıthane, Körfez, Keçiören, Alanya, Sarıçam, Dörtyol, Kocasinan örnek verilebilir.

Aşağıdaki grafik 2019 Yerel Seçimi Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanlığı Seçim Sonuçlarını Gösterir

  • Balıkesir Büyükşehir Belediye seçimleri sonuçları incelendiğinde HDP+İyi Parti oylarının AK Parti oylarından daha fazla olduğu saptanıyor. Ancak HDP ve İyi Parti’nin ayrı adaylarla seçime katılması AK Parti’nin seçimi kazanmasının önünü açmış.
  • 2018 genel seçimlerinde HDP’ye oy veren %3 kadar seçmeni 2019 yerel seçimlerinde İyi Parti adayına oy vermiştir. Balıkesir’de HDP seçmeninin çoğunluğunu Kürt olmayan seçmenler oluşturuyor. Bu durum HDP’den İyi Parti’ye oy geçişini kolaylaştırıyor.

    2019 Yerel Seçimleri Balıkesir Belediye Meclisi Sonuçları

  • Belediye meclisi seçimlerinde oylar çok daha fazla parti arasında dağılmış durumda.
  • HDP’nin belediye meclisi oyları belediye başkanlığı seçimlerine göre %0,8 daha az. Belediye başkanlığı seçimlerinde HDP’ye oy veren seçmenlerin çoğu belediye meclislerinde diğer partilere oy vermiş görünmektedir. Bu sonuç gösteriyor ki CHP’li bir aday olmadığı için büyükşehir belediyesi seçimlerinde bir kısım CHP seçmeni HDP’yi tercih etmiş.

İyi Parti’nin Iğdır ve Tatvan’da ‘’HDP’ye karşı Cumhur İttifakını’’ desteklemesi bazı CHP seçmenlerinin de İyi Parti’den uzaklaşmasına neden olmuştu. İyi Parti’nin kazanmaya en çok yaklaştığı büyükşehir olan Balıkesir’de seçimin kaybedilmesinde HDP’nin kritik bir rol oynaması İyi Parti’nin Kürt yurttaşlar ve HDP konusunda yeni bir politika üretmesinin gerekliliğini gösteriyor.

İyi Parti’nin kuruluş döneminden sonra en çetin problemi olarak karşısında duran Kürt meselesinin üzerine gitmesi gerekiyor. Ve yolunun muhakkak Diyarbakır’dan geçmesi gerekiyor.

Yunusemre kıl payı...

Manisa’nın Yunusemre ilçesi İyi Parti’nin 2019 yerel seçimlerinde en küçük farkla kaybettiği seçim olarak kayda geçti. Yunusemre’de AK Parti, İyi Parti’den yalnızca %0,02 oranında fazla oy alarak seçimi kazandı. İlçe seçimlerinde HDP’nin %5,97 oranında oy oranı bulunuyor. HDP seçmeninden 22 kişi İyi Parti’ye oy verse bugün Yunusemre ilçesi İyi Partili bir başkan tarafından yönetiliyor olurdu büyük ihtimalle.

2019 Yunusemre Belediye Başkanlığı Sonuçları

  • 2018 genel seçimlerinde Cumhur İttifakı Yunusemre’de %51 oy oranına sahipken 2019 yerel seçimlerinde %43 civarında oy alabiliyor.
  • Millet İttifakı ise 2018 genel seçimlerine göre %5 oy artırıyor.
  • HDP ise 2018’e göre %4,1 oranında oy kaybediyor Millet İttifakına.
  • HDP’den İyi Parti’ye doğru %4 civarında oy geçişi var. İyi Parti, Iğdır ve Tatvan’da HDP’ye karşı Cumhur İttifakını desteklemesine rağmen Yunusemre’de HDP’den %4 civarında oy alıyor.

Yunusemre mahallesinde Kürt yurttaşların yoğun olarak yaşadığı üç mahalle bulunuyor.

  • Cumhuriyet Mahallesi
  • Mareşal Fevzi Çakmak Mahallesi
  • Spil Mahallesi

Yukarıda belirtilen üç mahallede 2018 ve 2019 genel seçimleri arasında gerçekleşen oy değişimlerini analiz edip İyi Parti’nin HDP seçmeninden oy alma potansiyelini analiz edelim

  • Yukarıdaki grafikte 2018 genel seçimlerinde Yunusemre ilçesinde Kürt yurttaşların yoğun olarak yaşadığı üç mahallenin ortalama sonuçları gösterilmektedir.
  • 2018 genel seçimlerinde HDP %60, Cumhur İttifakı %27, CHP ve İyi Parti ise %10 civarında oy oranına sahip olmuşlardır.

Aşağıdaki grafik belirlenen üç mahallenin 2019 yerel seçimlerinde Yunusemre Belediye Başkanlığı sonuçlarını göstermektedir.

  • 2019 yerel seçimlerinde hem Cumhur İttifakı hem de Millet İttifakı Yunusemre’de oy artırıyor.
  • HDP seçmeninden İyi Parti’ye de AK Parti’ye de oy geçişleri var.
  • HDP seçmenlerinin önemli bir kısmı ise seçimlerde kendi partilerini tercih etmiş görünüyor.
  • Yunusemre’de seçimin %0,02’lik farkla kazanıldığı düşünülürse HDP’den AK Parti’ye yönelen oyların önemi biraz daha ön plana çıkıyor.

İYİ Parti HDP’ye Selamünaleyküm dese...

Medyanın önemli bir bölümü HDP’nin kapatılması için devamlı bir propaganda yürütürken teşkilatlarında ve seçmen tabanında bol miktarda Türk milliyetçisi bulunan İyi Parti’nin HDP’ye dair yakınlığı bırakalım nötr bir cümle sarf etmesi dahi iktidar bloğu tarafından kara propaganda yapılmak üzere arzulanıyor.

Ancak İyi Parti 2019 yerel seçimlerinde Kürt yurttaşla iletişim kuramamanın ve HDP’ye karşı Cumhur İttifakı’nı desteklemenin bedelini kritik belediyeleri kaybetmekle ödedi. Bugün hâlâ daha İyi Parti’den Kürtlere doğru atılmış anlamlı bir adım yok ve sahada gözlemlediğim kadarıyla Kürtler HDP’yi meşru bir yapı olarak tanımadıktan sonra bize ulaşamazsınız diyor İyi Parti’ye.

Cumhur İttifakı HDP hususunda 6’lı masa bileşenlerini eleştirmek, halka şikâyet etmek için malzeme beklerken İyi Parti’nin de Kürt vatandaşlar ile iletişim kurması gerekiyor.

İyi Parti’nin, kuruluş döneminden sonra en çetin problemi olarak karşısında duran bu konunun üzerine gitmesi gerekiyor. Ve yolunun muhakkak Diyarbakır’dan geçmesi gerekiyor.


 

 

 

Politikyol